HISTORY

Rijksmonument en ‘aardig plaatsie’

Prent oude Donkervliet 1670

Prent oude Donkervliet 1670

De eerste afbeelding van Donkervliet is uit 1730. Het huis is dan al zeker 50 jaar oud. Het telt twee bouwlagen met langs de Angstel een theehuis. In die jaren is Mr. Gijsbert van Hogendorp ontvanger-generaal van de Verenigde Nederlanden, eigenaar, als de dichter Geert Tijssens over Donkervliet en zijn Graaf verhaalt. Daarmee schrijft hij de eerste geschiedenis van de buitenplaats en het latere landgoed.

Er is veel gebeurd in die drie eeuwen. Bekenden hebben er gewoond, gewerkt en gefeest. Grote namen hebben er vertoefd.

Maria de Neufville die het ‘aardige plaatsie’ in 1753 te koop zag staan en er ‘s zomers de familie uit Amsterdam en Utrecht liet samenkomen.

Isaak Ouwater 1791

Isaak Ouwater 1791

De gefortuneerde Voormolen die met “moestuinen, legkasten, vruchtbomen, plantsoenen, boomgewassen, beken ende vijvers” de tuinen onderhanden nam. Meijer die bouwplannen maakte voor het nieuwe Donkervliet, overigens niet zonder op zoek te zijn geweest naar ‘eenen schat’. Maar ook later de spoorwegfamilie Middelberg.

En recenter de flamboyante Van Oorschot die er met schrijvers als Reve en Voskuil tot diep in de nacht discussieerde. Het huis heeft een tijdje dienst gedaan als bedrijf om half negentiger jaren haar oorspronkelijke grandeur weer terug te krijgen.

Een buitenplaats waar iedereen welkom is.

Een huis met een geschiedenis

Donkervliet rond 1700

Wie Donkervliet gebouwd heeft en wanneer, vermeld de geschiedenis niet. Maar er wordt voor het eerst melding van gemaakt in 1730 als Mr. Gijsbert van Hogendorp er zijn zomerverblijf heeft.  Op de afbeelding uit 1755 staat dat de buitenplaats eigendom is van mejuffer De Neufville. Zij heeft dan al een tijdje een oogje op het ‘aardige plaatsie’ als zij het vijf jaar later koopt voor f. 4.500,- In 1780 is Albertus van Soest gedurende 24 jaar de nieuwe eigenaar van een “heerenhuyzinge, coupel, boerewooninge en stallinge”. Bij het huis hoorde 22 morgen land. In juni 1804 wordt Donkervliet gekocht door Stephanus Jacobus Baalde. Het is crisis en hij betaalt slechts f. 7.650,-. Opnieuw wordt het huis geveild en voor f. 6.110,- wordt Gerrit Voormeulen de nieuwe eigenaar. Voormeulen verbouwt het huis en de tuin wordt veranderd in een Engelse landschapstuin. Daarna komt de “alleraangenaamst gelegen buitenplaats” met “onderscheiden vertrekken behangen met stookplaatsen”. In 1893 is de toestand van het huis slecht en als Gerrit Hermanus Meyer het huis verkoopt, laat hij in de akte opnemen: “de koper zoo mocht hij overgaan tot de sloping en daarbij eene schat vinden, hij zich verbindt om de helft in het hem daarin toekomende aandeel aan de verkoper af te staan.” Louis Holterhoff laat een nieuw huis bouwen in Neo-Renaissance stijl. Van de materialen die bij de sloop beschikbaar komen, wordt een nieuw koetshuis gebouwd. In 1903 wordt het nieuwe huis gekocht door het echtpaar Middelberg. In 1923 is het de laatste keer dat het huis door vererving in andere handen overgaat.Vanaf 1940 wordt Donkervliet door verschillende particulieren gekocht, waarvan uitgever Van Oorschot en Shell directeur Muller bekende persoonlijkheden zijn.

In 2000 wordt het huis een rijksmonument en met de herinrichting van de tuinen, krijgt Donkervliet in 2010 weer haar officiële landgoedstatus.

Detail van de kaart van Visscher uit 1675

PDF: Donkervliet Nifterlake 1942

pentekening Donkervliet

pentekening Donkervliet

Eén van de eerste foto's van Donkervliet. 1904

Eén van de eerste foto’s van Donkervliet. 1904

 

 

 

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.